Reklama
  • Wtorek, 26 kwietnia 2016 (14:00)

    Anemia i jej rodzaje. Jak rozpoznać i leczyć?

Czujesz ciągłe zmęczenie i senność? Jeżeli nie jest to skutek przepracowania, być może masz anemię. Najczęstszym powodem choroby jest brak żelaza.

Niedokrwistość, czyli anemia może występować w… 400 różnych formach. Ich cechą charakterystyczną jest spadek stężenia hemoglobiny, zmniejszenie liczby krwinek czerwonych i obniżenie wskaźnika hematokrytowego.

Konieczna równowaga

Aby organizm mógł prawidłowo funkcjonować, krwinki czerwone (erytrocyty) muszą być stale odnawiane. Średni czas ich życia wynosi ok. 120 dni. Gdy wszystko jest w po rządku, istnieje równowaga między ich powstawaniem a niszczeniem.

Reklama

Jeśli jednak ich wytwarzanie zostaje zaburzone (jest ich za mało lub są słabej jakości), dochodzi do anemii. W rezultacie niedokrwistości komórki i tkanki nie otrzymują dostatecznej ilości tlenu, którego transport odbywa się za pośrednictwem hemoglobiny. Niedotlenienie, jeśli jest znaczne, może prowadzić do wielu schorzeń.

Kobiety bardziej narażone

Niedokrwistość częściej dotyka kobiet. Wynika to z fizjologii (miesiączki) oraz trybu życia – wiele pań nieumiejętnie się odchudza, co zaburza równowagę między odnawianiem się a niszczeniem erytrocytów.

U mężczyzn anemia wynika głównie z utajonego krwawienia spowodowanego np. wrzodami. Skąd się bierze?

– Tak jak są różne odmiany niedokrwistości, tak różne bywają jej przyczyny – mówi dr n. med. Andrzej Marszałek, specjalista diagnostyki laboratoryjnej.

– Mogą to być przewlekłe krwawienia wewnętrzne, niszczenie krwinek czerwonych na skutek infekcji czy działania układu odpornościowego, deformacja krwinek (zawierają wówczas mniej hemoglobiny), a także skutek działania niektórych leków czy toksyn. Czasami anemię dziedziczymy. Ale w większości przypadków przyczyną choroby jest złe odżywianie.

Rodzaje anemii

– Niedokrwistość często towarzyszy już istniejącym scho rzeniom – mówi hematolog, dr hab. n. med. Tomasz Sacha z Katedry i Kliniki Hematologii Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie.

– Może występować np. w nadczynności i niedoczynności tarczycy, niewydolności nerek, wątroby, stanach zapalnych układu pokarmowego i wszędzie tam, gdzie trwa przewlekły stan zapalny. Jest jednym z objawów mielofibrozy, czyli włóknienia szpiku kostnego i zespołów mielodysplastycznych.

Często jest tak, że chory trafia do lekarza, który diagnozuje nie dokrwistość, a tymczasem choroba, która ją spowodowała, wciąż się rozwija. Istotne jest więc znalezienie przyczyny, aby móc rozpocząć leczenie.

Niedokrwistość z niedoboru żelaza

Może być skutkiem niewłaściwej diety (zbyt ubogiej w żelazo), choroby przewodu pokarmowego lub utraty krwi. Mniej tego pierwiastka w organizmie mają zwykle kobiety, u których bardzo obfite są krwawienia miesiączkowe oraz niekiedy kobiety w ciąży i karmiące piersią.

Niedobory występują także u osób, którym usunięto część żołądka.

Niedokrwistość megaloblastyczna

Charakteryzuje się występowaniem bardzo dużych krwinek czerwonych. Jest spowodowana niedoborem kwasu foliowego lub wit. B12. Przyczyną niedostatecznej ilości kwasu foliowego jest z kolei uboga dieta lub upośledzenie jego wchłaniania w przewodzie pokarmowym.

Niekorzystny wpływ na wchłanianie kwasu foliowego mają niektóre schorzenia przewodu pokarmowego, np. choroba Crohna, a także pewne leki i choroba alkoholowa.

Niedokrwistość spowodowana niedoborem wit. B12 może pojawić się u osób poddanych zabiegom chirurgicznym w obrębie przewodu pokarmowego, jednak najczęściej to niedokrwistość Addisona-Biermera, zwana dawniej, gdy nie znano jej przyczyn, anemią złośliwą.

Zaburzenie wchłaniania wit. B12 pojawia się zwykle wówczas, gdy żołądek nie wytwarza tzw. czynnika wewnętrznego w soku żołądkowym. Zazwyczaj występuje u osób starszych.

Niedokrwistości hemolityczne

W tych schorzeniach następuje nadmierny rozpad i niszczenie krwinek czerwonych. Mogą być one wrodzone lub nabyte. Wrodzone (np. talasemia) są skutkiem defektu błony komórkowej krwinek czerwonych.

Nabyte powstają w wyniku zatruć lekami, związkami chemicznymi, w przebiegu posocznicy, a także pod wpływem skrajnych temperatur. Czasami towarzyszy chorobom z autoagresji (układ odpornościowy atakuje własne krwinki czerwone).

Niedokrwistość sierpowata

To choroba wrodzona, uwarunkowana genetycznie, której charakterystyczną cechą jest sierpowaty, a nie owalny, kształt krwinek czerwonych. Zdeformowane krwinki zawierają mniej hemoglobiny niż prawidłowe.

Mają trudności z przechodzeniem przez bardzo cienkie naczynia krwionośne, co sprzyja ich zaczopowaniu i stwarza zagrożenie dla życia. Niedokrwistość sierpowata występuje głównie u osób pochodzących z rejo- nu Morza Śródziemnego i Afryki.

Niedokrwistość aplastyczna

Występuje wówczas, gdy szpik kostny nie wytwarza wystarczającej liczby krwinek czerwonych, ale także białych i płytkowych. U ok. połowy chorych nie da się ustalić przyczyny, u pozostałych towarzyszy czasem wadzie wrodzonej lub guzowi grasicy.

Tele Tydzień

Zobacz również

  • Jakiś czas temu moja ciotka poleciła mi sok z pokrzywy. Można go samemu zrobić. Pokrzywy najlepiej zbierać (w rękawicach!) w maju, dlatego zachęcam wszystkie panie. Na sok potrzeba około... więcej

Twój komentarz może być pierwszy

Zapoznaj się z Regulaminem
Wypełnienie pól oznaczonych * jest obowiązkowe.